السيد محمود الهاشمي الشاهرودي
675
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)
آموزش و پرورش : از وظايف مهم پدر و مادر نسبت به فرزند ، تعليم و تربيت او بر اساس تعاليم و اخلاق اسلامى است . در روايات متعدد به تعليم خواندن و نوشتن ، آموزش دادن قرآن ، حلال و حرام و معارف دينى و واداشتن فرزند به انجام دادن فرايض و واجبات و تمرين دادن بر آنها امر شده است 9 ( - - ) تربيت ) . ياد دادن احكام حلال و حرام به فرزند در هفت سالگى و نيز شنا ، تيراندازى و شعر جناب ابوطالب سلام اللَّه عليه ، معروف به قصيدهء لاميّه مستحب است ( - - ) آموزش ) . ولايت بر فرزند : پدر و جدّ پدرى بر فرزند نابالغ و نيز بنابر قولى بر دختر بالغ باكره در خصوص ازدواج ولايت دارند ( - - ) پدر ) . تنبيه فرزند : تنبيه فرزند نسبت به رفتارهاى نادرست او ، با نرمى و ملاطفت و وجود مصلحت در آن در حدّ ضرورت جايز است ؛ بلكه چنانچه فسادى بر ترك تنبيه مترتب شود ، واجب خواهد بود . در برخى روايات تا شش ضربه تازيانه با نرمى اجازه داده شده است . برخى گفتهاند : زدن بيش از ده تازيانه مكروه است . 10 ظاهر كلام برخى حرمت آن است . 11 البته افزون بر حدى كه تأديب با آن محقق مىشود ، بدون شك حرام است . 12 چنان كه تنبيه فرزند از روى عصبانيت و فرونشاندن غيظ حرام مىباشد 13 ( - - ) تأديب ) . بنابر قولى پدر مىتواند بر فرزند خود حدّ جارى كند ( - - ) حدود ) . هديه به فرزند : بر پدر مستحب است در هديه دادن به فرزندان مساوات و برابرى را رعايت كند و تفضيل بعضى بر بعض ديگر مكروه است ، مگر آنكه تفضيل وجهى داشته باشد ، مانند آنكه فرد تفضيل داده شده نيازمندتر باشد يا زمينگير و يا مشغول به تحصيل باشد ، كه در اين صورت - به تصريح برخى - تفضيل كراهت ندارد . البته كراهت تفضيل در فرض عدم خوف فتنه است و گرنه با بيم وقوع فتنه و فساد ، حرام خواهد بود . 14 از برخى قدما حرمت تفضيل جز در صورت وجود رجحان نقل شده است . 15